De Akantamasi | Culturu.com
Suriname Nieuws Magazine

De Akantamasi

  • 23 reactie(s)
  • 25336 x bekeken
  • 23 reactie(s)
  • 25336 x bekeken
*

Offline Mistiek

  • Kindness
  • ****
  • 149
  • Leven en laten leven
    • Bekijk profiel
De Akantamasi
« Gepost op: 25 mei 2008, 00:37 »
De Akantamasi is een boesi winti met een verre oorsprong. Deze obia of winti is er één die niet aan iedereen zijn oorsprong prijs geeft. De akantamasi is bijna verwant aan een ampuku winti. Het woord 'bijna' wordt genoemd omdat zijn oorsprong, vaardigheden en kennis dieper zijn dan die van de ampuku winti. De kántámási behoort tot de lagere of de middenklasse winti. In tegenstelling tot de ampuku, die zijn oorsprong in Afrika heeft, is de kántámási een Sranangrong konfo (een winti ontstaan in Suriname).
 
De Akantamasi heeft zijn huis meestal onder of dichtbij een loko boom (kankantri). Ook in berggebieden, aan de voet van een berg vind men meestal deze winti’s. Deze nestelt zich aan de voet van een berg onder de grond. Zijn huis ziet er uit als een grote termietenhoop aan de voet van een berg of gehecht aan een boom. Als men dichtbij een Akantamasihuis komt met een kompas, raakt de kompas totaal ontregeld. . Een fles bier (op de grond sprenkelen) een beleefde groet en eerbiedige benadering stemt deze winti gunstig. Echter, niet in alle termietenhopen woont een Akantamasi winti. 
 
De busi Akantamasi verplaatst zich in het oerwoud door middel van lianen (busi tete).
Of de Akantamasi eerder in Suriname was dan de Ingi winti’s is niet te zeggen. Wat wel zeker is, is dat de slaven in Suriname op aanwijzing en bemiddeling van de ampuku winti  in contact zijn gekomen met de Akantamasi winti. Naast het feit dat deze winti bijna alle eigenschappen van de ampuku winti's bezit, bezit het ook het vermogen en kennis om mensen en dieren te doen verdwalen.

Hij kan zich ook onzichtbaar maken, en zo kan het dat een persoon die een Akantamasi winti heeft, zich soms kan verplaatsen zonder gezien te worden. Van deze gave hebben de gevluchte Marrons (weggelopen slaven in Suriname) gretig gebruik gemaakt.  Zo bleven zij uit de handen van de blanke slavendrijvers en de redimusus (= rode baretten, dit waren slaven met rode baretten op, die door hun meesters werden aangesteld om de weggelopen slaven, de marrons, te vangen).
 
De overleveringen luiden, dat de gevluchte slaven veranderden in boomstronken en zandhopen, wanneer de redimusus en hun meesters hun dorp naderden, om vervolgens doeltreffend en efficiënt de aanval in te zetten. Het was dus dankzij de kennis en kunde van Akantamasi (de grote krijger, guerilla en commandant in de verdediging van bos en oerwoud).

Daarom verwijst hij in één van zijn liederen naar die tijd van katibó (= onderdrukking).
In dat lied zegt hij:  "joe soekoe mi na liba, mi nó dé drapé, joe soekoe mi na sjóró mi nó dé drapé, soekoe mi ná busi, mi nó dé drapé, mi na akoro mi na menoea man".
Vertaling: "Je zoekt mij bij de rivier, maar ik ben er niet, je zoekt mij aan wal, ik ben er niet, je zoekt mij in het bos, ik ben er niet, ik ben onzichtbaar, ik verdwijn wanneer ik dat wil. 

In feite wordt een persoon niet écht onzichtbaar door de Akantamasi winti, de winti zorgt er op de één of andere manier voor dat men de niet kan zien, of de hem misloopt.

Een Akantamasi winti heeft een sterke en indringende geur. Wanneer iemand in trance raakt door deze winti (de winti neemt bezit van het lichaam), ruikt die persoon op dat moment naar Akantamasi (een termietennest). In het oerwoud gaat een Akantamasinest schuimen als hij wil dat men uit zijn buurt moet blijven. Een Akantamasi is te vergelijken met een schuwe weeskat (ing na poespoesi, á nó hábi toemsi gwénti = het is zo schuw als een kat). Zo gedraagt hij zich een beetje;  "ga jij je gang, ik Akantamsi ga de mijne".
 
Hij is prititpanji ( = neemt geen blad voor de mond, pritipanji = gescheurde omslagdoek, iemand die een gescheurde omslagdoek omheeft kan het dus niet schelen wat een ander van hem/haar denkt of vind), denk dus niet hem de les te willen lezen.

Een Akantamasi obia laat zich zelden in de stad prepareren (dwz een sreka = inwijdingsritueel uitvoeren). Hij zal er alles aan doen om de mensen naar het bos te leiden. Eenmaal daar aangekomen zal hij al zijn kunnen openbaren aan de aanwezigen, meestal zijn dit familieleden en goede vrienden van de ingewijdene. Akantamasi heeft vaak de neiging om de rol van de du-mang/vrouw over te nemen. Maar een goede du- man of du- oema redt het in de meeste gevallen wel.
 
De Akantamsi  is een sterke en dappere winti, en is af en toe ietwat confronterend. Als er een foeka (familieruzie)  binnen zijn bere (familiestamboom) is, is hij één van de eerste winti's, misschien wel eerder dan de Ampuku winti, die dit zal aangeven.


Kindness in words creates confidence,
kindness in thinking creates profoundess,
kindness in giving creates love....
Advertentie
Advertentie

*

saneke

Re: De Akantamasi
« Reactie #1 Gepost op: 25 mei 2008, 01:59 »
Helemaal Goed Mistiek. 
*

Offline Mistiek

  • Kindness
  • ****
  • 149
  • Leven en laten leven
    • Bekijk profiel
Akantamasi winti soorten
« Reactie #2 Gepost op: 25 mei 2008, 21:53 »
De aKantamasi winti onderscheidt zich in:

- Kantasi Amasi koro
- Kantamasi Ogidi
- Akoro (gado)     
- Basi fu Ogri   
- Amas¡ obia                             
- Ogri Boi
- Kantasi¡ Akoro     
- Kantamasi¡ obia   
- Amua         
- Kantamasi¡ Akoro   
- Amasi (gado)                   
- Witi kamisa Nengre
- Kantasi-Apuku

Graag correctie of aanvulling  :D
*

Offline luangupikinte

  • *****
  • 807
  • tide mi du den bun tamara den wani kiri mi
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #3 Gepost op: 08 juni 2008, 18:45 »
dit is een winti die op verschillende plaatsen in het bos woont,
in bomen onder de grond in een mieren nest en in lianen.
de akantasie die onder de grond wonen hebben een sterke geur.

zij die boven de grond  wonen worden godowan genoemd zij wonen in termieten nesten.
de slingerde akantasie of tete akantasie woont aan een liaan.
hij kan fluiten  deze soort wordt als een zeer gevaarlijk beschouwd.
de medicijn mannen willen daarom niet veel  contact met hem  hebben .

wanneer hij zich via de medium openbaart spreekt hij kumanti taal.
 de akantasie is een sterke winti die veel durft, hij is zeer moedig ,
en wordt door boze magiers voor negatieve doeleinden gebruikt .

wanneer iemand in de buurt van de akantasie komt gaat hij heftig regeren  door een  hoeveelheid schuim te produceren ,
dit schuim is zeer giftig men moet oppassen dit niet op het lichaam te krijgen
de kantasie  is niet  altijd aanwezig  als men het wil weten  of hij aanwezig is  moet men bier sprenkelen   
de productie van veel schuim verraad zijn aanwezigheid.
« Laatst bewerkt op: 19 september 2008, 13:56 door Luangu Masra »
*

Offline Luangu Masra

  • ******
  • 1675
  • Luangu ini wan bon
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #4 Gepost op: 21 juni 2008, 07:57 »
De Kantasi is geen zomaar kracht, die zich aan een mens aandient; de Kantasi wordt ook de ati-bron nengre of de takru fesi sama (lelijk mens) genoemd. Hij is een van de beschermers van de Tapu-Kumanti op de kondredoti.
Is de Tapu-Kumanti ergens aanwezig, dan zul je merken dat ook de Kantasi er is. Op de kondre doti vormt hij de dresie en de wroko van de Tap-Kumanti de  Kantasi illustreert de liefde voor de natuur. Iemand die met de kantasi is omgeven, is een natuur liefhebber bij uitstek. Zo iemand heeft gevoel voor en voelt zich 1 met de natuur; je kan zeggen dat de persoon met de natuur getrouwd is.
De invloedskracht van de  Kantasi werkt door in het bewustzijn proces van het indiv. en heeft door de veruiming zijn weer slag op de bun-akra. De geestelijke kracht maakt van de persoon een vechter, soldaat, krijger, iemand die anderen vooral zwakkeren altijd te hulp wil schieten en neer kijkt op lafaards en bangerikken. Iemand die met de  Kantasi is begiftigd gaat geen gevecht uit de weg. Hij heeft een sterke soc. inslag en leeft voor anderen; hij staat klaar voor anderen. Deze winti-invloed maakt de persoon tot iemand die recht door zee gaat hij is voor niets en niemand bang. Houdt niet van omwegen en bedot geen enkele sterveling.
een niet gecultiveerde  Kantasi zorgt voor de ati-bron, de faja-ati. Zo iemand wordt niet makkelijk begrepen. Zijn ondoordacht handelen kan dat tot grote spanningen en onverdraagzaamheid leiden.


Citaat uit Gile en Lyse (Julien Zaalman)
Di wi kwa Sranan a bun.
Ma Luangu Kondre, a ben moro bun.
Advertentie
Advertentie

*

amar

Re: De Akantamasi
« Reactie #5 Gepost op: 11 maart 2009, 15:15 »
DUS KANTASI IS EIGELIJK  DE BERE WINTIE ....
*

Offline luangupikinte

  • *****
  • 807
  • tide mi du den bun tamara den wani kiri mi
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #6 Gepost op: 11 maart 2009, 16:28 »
Odi Odi Amar,

De kantamasi kan een berewinti zijn,
 het hoeft niet specifiek



groetjes luangupikinte(jong-obia)
Re: De Akantamasi
« Reactie #7 Gepost op: 11 maart 2009, 17:43 »
odi luangupikinte,je hebt gelijk,dat de kantasi niet altijd een bere winti hoeft te zijn.bij mij is dat toevallig zo.


nanga lespeki.faya
*

Djevania

Re: De Akantamasi
« Reactie #8 Gepost op: 08 mei 2009, 19:19 »

Akantasi winti (kantamasi)

De akantasi, ook wel kantamasi genoemd, een gronwinti. Deze behoort tot het element Aarde en leeft in het bos op verschillende plaatsen. Deze winti is in bomen te vinden, met name de grote, maar ook onder de grond en in mierennesten.

Er zijn verschillende soorten

Ondro gon =    kantamasi woont onder de grond en hebben een sterke geur
Godo-wan =    kantamasi woont boven de grond en in termietennesten
Tetee-amasi =    Slingerende kantamasi die in een liaan woont en kan fluiten. Deze kantamasi wordt door wrokoman beschouwd als een gevaarlijke soort.

Via een asi spreekt de winti kromanti-taal.

De kantamasi is een sterke winti met veel durf. Het is een moedige winti en kan daardoor mede gebruikt worden voor negatieve doeleinden door een wisiman.

Als je in het bos in de buurt van een kantamasi komt, reageert deze zeer heftig door schuim te produceren dat zeer giftig is. De schuim is wel anderzijds te gebruiken magische doeleinden en als middel tegen reumatiek. De godo-wan geven veel schuim dat wordt gebruikt voor het vervaardigen van obia.

Een belangrijk wiri voor de kantamasi is de drungu-man (Spigelia Anthelmia – Loganiaceae).

De kantamasi danst zwaar op de asi en neemt onder het dansen met de ene been stap naar voren en de andere buigt door. Voor de sporters onder ons lijkt het op ‘lunges’. De winti danst graag met een awidya. Een soort Afrikaanse staf vervaardigd van paardenstaart. De awidya staat in het algemeen voor status en macht.

De pangi voor de kantamasi is o.a. zwarte ruiten motief met een gele achtergrond.

De kantamasi-apuku is een kind van een ampuku en een kantamasi. Hierdoor bezit de winti beide eigenschappen en is in principe machtiger dan zijn ouders.

De sieraden voor de kantamasi, voorzover ik weet, een ring in een riemvorm (gesp aan de bovenkant).


Bronnen o.a.:
Winti van Henri Stephen ISBN 90-6350-029-7
Woordenlijst Sur. planten ISBN 99914-0-051-6
*

kantasi-gadu

Re: De Akantamasi
« Reactie #9 Gepost op: 02 juli 2009, 17:42 »
Een Vraagje aan Cc leden met kennis, kunnen kantamasi's verliefd op elkaar worden  :love:
Advertentie
Advertentie

*

Offline luangupikinte

  • *****
  • 807
  • tide mi du den bun tamara den wani kiri mi
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #10 Gepost op: 02 juli 2009, 18:16 »
Odi Odi kantasi - gadu


Net zoals elke konfo als het ware met een andere konfo kan gaan,
en zelfs kinderen krijgen zoals de papa-ingi excetera .


dus ik denk dat het wel mogelijk is dat twee konfo's verliefd
op elkaar kunnen worden.


groetjes luangupikinte(jong-obia)
*

Offline Luangu Masra

  • ******
  • 1675
  • Luangu ini wan bon
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #11 Gepost op: 29 oktober 2009, 03:44 »
De Kantasi is geen zomaar kracht, die zich aan een mens aandient; de Akantasi wordt ookwel atibron nengre of de takru fesi sma.
Hij is een van de beschermers van de Tapu Kumanti op de kondre-doti.
Is de Tapu-kumanti ergens aanwezig, dan zul je merken dat ook de Akantasi er is.
Op de kondre-doti vormt hij de dresi en wroko van de Tapu-kumanti.

De Akantasi illustreet de liefde voor de natuur. Iemand die met de Akantasi is omgeven, is een natuurliefhebber bij uitstek.
Zo iemand heeft gevoel voor en voelt zich 1 met de natuur, je kan zeggen dat de persoon met de natuur getrouwd is.

De geestelijke kracht maakt de persoon een vechter, een soldaat, een krijger, iemand die anderen, vooral zwakkeren altijd te hulp wilt schieten en neerkijkt op bangerikken en lafaards.
Iemand die met de Akantasi is begiftigd, gaat geen gevecht uit de weg. Hij kan zijn mannetje staan.
Hij heeft een sterke sociale inslag en leeft voor anderen; hij of zij staat steeds klaar om anderen van dienst te zijn.
Deze winti invloed maakt de persoon tot iemand die recht door zee gaat. Hij is voor niets en niemand bang, houdt niet van omwegen en bedot geen enkele sterveling.
 



Bron: Gile en Lyse. J.Zaalman, pag 515/5117
*

Offline Luangu Masra

  • ******
  • 1675
  • Luangu ini wan bon
    • Bekijk profiel
Re: De Akantamasi
« Reactie #12 Gepost op: 04 november 2009, 02:28 »
De Awidya is voor de Akantasi een belangrijke attribuut om zich profileren.
De Awidya os de antagoni van de Akantasi en de Apuku-Obia.

Het dient als de waka-posu om de marki (te markeren) en de dresi ( het resultaat) in de wrko te brengen.
Men zagt vaak: "Na a awidya na a gon f'a Obia fu sut'a meti, d'a mu sutu"


Bron: Gily en Lise, J.Zaalman. pag 588
*

Vinolia

Re: De Akantamasi
« Reactie #13 Gepost op: 31 juli 2010, 21:52 »
of tete akantasie woont aan een liaan.
hij kan fluiten  deze soort wordt als een zeer gevaarlijk beschouwd.
de medicijn mannen willen daarom niet veel  contact met hem  hebben .
Odi,

Wat maakt deze akantasie zeer gevaarlijk? En als hij (misschien ook een zij) zo gevaarlijk is, kan een persoon hem dan wel dragen?
*

Offline getyours

  • ******
  • 2212
    • Bekijk profiel
    • Tamare Sma Sani
Re: De Akantamasi
« Reactie #14 Gepost op: 31 juli 2010, 21:59 »
Vinolia,

Ik denk dat ik je niet hoef te vertellen dat ibri libi sma abing bung sej nanga takru sej.
Van dat uitgaande zou ik in deze zeggen a dong na lbi sma ifu a Konfo e trong wan Bung
Konfo of wan takru Konfu.  Het gevaarlijke schuilt hem waarschijnlijk in de kennis die de Konfo heeft
en de mens er mee zal doen.

mvg
Tide mi na kotokoi boi ma'anga leri kisi sabi mo tron Dompo.