Winti vroeger | Culturu.com
Suriname Nieuws Magazine

Winti vroeger

  • 5 reactie(s)
  • 165 x bekeken
  • 5 reactie(s)
  • 165 x bekeken
*

Theo

Winti vroeger
« Gepost op: 02 november 2018, 05:47 »
hoe is het 30 jaar later?
ik vond een oud artikel over winti.
#,,, ,,,,,,,,,,,,,,,,  ,,,,
Winti in het ziekenfondspakket; Surinaamse geestenmagie ook populair bij jongeren
Steeds meer Surinaamse jongeren in Nederland zoeken hun toevlucht tot de rituelen en geneeswijzen van Winti. In het Amsterdamse Gaasperplas-park begon gisteren een vierdaagse Winti-manifestatie, met kraampjes en veel zang- en dansrituelen.

Monique SnoeijenMarjon van Royen
2 juli 1993
 
AMSTERDAM, 2 JULI. “Ik geloof er niet zo in hoor”, zegt een meisje. “Ik kom vooral voor de muziek.” De zon staat laag boven het park. Kraampjes met eten, stalletjes. Samen met haar vriendin zit Audrey in het gras. Bang voor geesten? “Nee hoor”, zegt haar vriendin. “Ik heb er nog nooit een gehoord, nooit een gezien. Je moet gewoon jezelf zijn.” Audrey schudt haar hoofd. Voor zichzelf weet ze het niet zo zeker. “Ik ben toch wel bang om een Winti te krijgen hoor” zegt ze en ze slaat haar ogen neer.

Het geloof in Winti-geesten heeft altijd een belangrijke rol in de Surinaamse gemeenschap gespeeld. In het begin van de achttiende eeuw brachten de Afrikaanse slaven de bouwstenen van de Winti-cultus mee naar de Surinaamse plantages. Winti hield de herinnering levend aan een bestaan zonder blanke overheersing. Uit angst voor slavenopstanden werd deze natuurgodsdienst door het Nederlandse koloniale gezag fel bestreden. Tot 1971 waren de magische rituelen en geneeswijzen in Suriname nog bij de wet verboden. “Dat is een belangrijke reden waarom ouders er weinig openlijk met hun kinderen over praten”, zegt de Amsterdamse antropoloog Tijno Venema.

Ook bij in Nederland wonende Surinamers is Winti nog steeds omgeven met veel taboes. Maar het verblijf hier heeft het geloof allerminst aangetast. Surinaamse jongeren in Nederland vertonen een hang naar Winti, zo ontdekte Venema. Uit zijn vorig jaar gepubliceerde onderzoek Famiri nanga kulturu (familie en cultuur) blijkt dat ruim driekwart zich op de een of andere manier met Winti bezighoudt.

Venema spreekt van een "nood-godsdienst': “Ze zeggen niet te geloven in Winti, maar zo gauw een tentamen voor de deur staat of iemand is ziek, dan is de Winti-geneesheer, de Bonuman, snel gevonden.” Zo vertelt Rinaldo (25), gezeten voor een stalletje met rituele sieraden in het Gaasperplaspark, hoe hij een half jaar geleden een "hebri watra', een rituele wassing, deed. “Ik moest solliciteren voor de baan van mijn leven. Ik kreeg hem.”

“Ze zijn op zoek naar hun roots”, zegt Venema. “Vergelijk het maar met het aanhangen van Bob Marley. Ze willen zich identificeren met de zwarte cultuur.” Volgens Venema kan de opleving van het Winti-geloof niet los worden gezien van de problemen die veel Surinaamse jongeren hebben om in Nederland een gelijkwaardige plaats te veroveren. “Een vrij grote groep Surinamers zit hardnekkig in een dal”, zegt hij. Een onevenredig hoog percentage jongeren is werkloos, veel jongeren maken hun school niet af. “In zo'n situatie wordt Winti een belangrijke houvast.”

De in Suriname geboren Henri Stephen is Winti-deskundige en tot voor kort psychiatrisch verpleegkundige bij het Academisch Medisch Centrum (AMC) in Amsterdam. Een kale kamer in de nieuwbouw in Oost. Op de grond, bij de keuken staat zijn "magische' kamerplant Sangrafu. Stephen breekt een stuk van de stengel en steekt het in zijn mond. “Goed voor de borst”, zegt hij kauwend. De laatste tijd wordt hij overspoeld met telefoontjes van Surinaamse jongeren. Steeds vaker vragen ze hem om raad. Meisjes met relatieproblemen, jongens met onverklaarbare dromen. “Allemaal willen ze ooit nog eens een echt Winti-feest meemaken”, zegt Stephen. In Suriname. Want daar komen tenslotte de belangrijke Winti-geesten vandaan.

Ook Sonja besloot een Winti-feest te bezoeken, toen ze op vakantie was in Suriname, want “het is toch een belangrijk ding van vroeger.” “Pas maar op dat die Winti jou niet gaat krijgen”, had haar nichtje nog gezegd terwijl ze hun mooiste jurken aantrokken. Sonja geloofde er totaal niet in.

Het geluid van de drums was al van veraf te horen. Een lange rij vrouwen in gekleurde jurken danste op het bonkende ritme van de muziekgroep. De trommels gingen steeds sneller, de vrouwen werden steeds wilder. Steeds meer mensen kwamen in de cirkel. Opeens liep ook Sonja naar de vloer en danste. Eerst onwennig. Dan sneller. Steeds sneller, tot ze zich losmaakte uit de kluwe en alleen voor de trommelende mannen ging staan. Hoofd in de nek, armen omhoog. Ze danste en rilde in volledige trance. Sonja brulde. Een Winti had bezit van haar genomen.

“Surinaamse jongeren van hier raken veel eerder in trance dan hun neven en nichten in Suriname”, zegt Stephen. Het verhaal van Sonja verbaast hem niet. “Die jongeren hangen tussen twee culturen. Ze kunnen niet goed ventileren”, zegt hij en hij maakt een zwaaiend gebaar bij zijn hoofd. Dan zoeken ze hun toevlucht tot Winti. “Maar Winti is ingewikkeld, hoor.”

Vaak weten de jongeren weinig af van de Winti-rituelen, zegt Venema. Wat meespeelt is de diepgewortelde angst voor "de andere kant van de Winti'. Hij doelt hiermee op de voodoo-achtige rituelen waarbij een vloek over een ander kan worden afgeroepen. “Dit leidt soms tot achterdocht en grote ruzies tussen families.” Zo vertelt een jonge vrouw in het Gaasperplas-park hoe haar man bij haar wegging voor een ander. “Maar hij komt weer terug”, zegt ze vol vertrouwen. Samen met haar moeder heeft ze er "iets aan gedaan'. Wat precies kan ze niet zeggen. “Dat is geheim”, zegt ze met een ernstig gezicht. “Maar die vrouw gaat niet lang meer bij hem blijven.”

Winti raakt ook bekend in de Nederlande samenleving. Bij de Amsterdamse RIAGG circuleren adressen van gerenomeerde Bonumannen. Bij de rechtbank worden soms verzachtende omstandigheden bepleit omdat de verdachte ten tijde van de misdaad "een Winti' gehad zou hebben.

“Het wordt tijd dat Winti officieel wordt erkend”, zegt de initiatiefnemer van het festival in het Gaasperplas-park, Orlando Lont. "Winti in het ziekenfonds', luidt dan ook een van de eisen. Stephen is het daar volledig mee eens. In zijn tijd bij het AMC heeft hij regelmatig gezien hoe Surinamers die bezeten waren van een Winti met anti-psychotica werden behandeld. “Ten onrechte”, meent Stephen. “De trance-toestand van de Winti wordt vaak verward met psychotische stoornissen.”

De consultprijzen van sommige Bonumannen kunnen zich inmiddels meten met die uit de Westerse geneeskunde. In Nederland zijn er Winti-genezers die 250 gulden voor een kruidenbad vragen. Het verdrijven van een slechte geest loopt al snel in de duizenden. “Een traditionele Bonuman in Suriname behandelde vroeger voor het rituele standaardbedrag van 32 cent en een kouri-schelp”, aldus Venema. “Er zijn hier veel kwakzalvers onder de Bonumannen”, zegt Stephen. “Voordat zij in het ziekenfondspakket worden opgenomen moeten we wel het kaf van het koren scheiden.”


Advertentie
Advertentie

*

Blakabasie

Re: Winti vroeger
« Reactie #1 Gepost op: 06 november 2018, 20:11 »
Het is een oud artikel maar tekent ook de actuele beeldvorming van Winti. Enige correctie is daarom vereist. Winti religie is niet inferieur ten opzichte van welke andere religie dan ook. Er bestaan geen 'voodoo-achtige toestanden' in de Winti religie. Voodoo is een Afro-Amerikaanse religie van de de Afrikaanse afstammelingen op Haiti. Winti is ook geen nood-godsdienst die je even uit de kast trekt als het je zo gelegen komt. Indien je een examen moet afleggen zal een kruidenbad, hoe 'hebi' die ook is, je niet helpen om te slagen voor dat examen indien je daarvoor helemaal niet hebt gestudeerd. Dat is niet alleen bijgeloof, maar ook volslagen onzin dat niet serieus genomen dient te worden. Het komt bij mij denigrerend over als wordt vastgelegd dat men zich 'met winti bezighoudt', van christenen zou worden gezegd dat zij gelovige christenen zijn. Er bestaan geen 'winti geesten' die zomaar bezit van mensen nemen, dat zijn hardnekkige fabels die worden opgetekend, een eigen leven gaan leiden en de beeldvorming negatief beinvloeden. Maar, we kunnen er gelukkig nog om lachen, tolerant als we zijn. Als Surinaamse jongeren door sociaal-economische - en psychosociale factoren geen gelijkwaardige plaats op de arbeidsmarkt kunnen innemen zal een (her)orientatie op de Winti alleen niet tot een betere waardering leiden. Wel herscholing, bijscholing (zelf)discipline en vastberadenheid. 'Winti geesten' zijn niet met de Afro Surinamers naar Nederland 'meegelift' via KLM of Surinam Airways. Winti zijn onstoffelijke spirituele entiteiten die niet belemmerd worden door tijd en ruimte. Winti hoeft als religie ook niet erkend te worden, er bestaat vrijheid van godsdienst in Nederland. Winti therapie moet wel als volwaardige methode van geestelijke verzorging worden ontwikkeld naast de methoden die gebaseerd zijn op christendom, islam en boeddhisme. Maar eerst moet 'geestelijk verzorging' zelf door de ziekteverzekering als zodanig worden erkend, zover is het helaas nog niet. En ja, Winti religie is ingewikkeld, niet anders dan andere religies. Door de nadruk te leggen op het therapeutische deel raakt het zuiver theologische deel van Winti onderbelicht. God of Kediama, komt niet eenmaal voor in het artikel en dat is waar het in Winti uiteindelijk om draait. De aanbidding van God via de voorouders en de verschillende winti.
*

Blakabasie

Re: Winti vroeger
« Reactie #2 Gepost op: 06 november 2018, 20:16 »
Het is een oud artikel maar tekent ook de actuele beeldvorming van Winti. Enige correctie is daarom vereist. Winti religie is niet inferieur ten opzichte van welke andere religie dan ook. Er bestaan geen 'voodoo-achtige toestanden' in de Winti religie. Voodoo is een Afro-Amerikaanse religie van de de Afrikaanse afstammelingen op Haiti. Winti is ook geen nood-godsdienst die je even uit de kast trekt als het je zo gelegen komt. Indien je een examen moet afleggen zal een kruidenbad, hoe 'hebi' die ook is, je niet helpen om te slagen voor dat examen indien je daarvoor helemaal niet hebt gestudeerd. Dat is niet alleen bijgeloof, maar ook volslagen onzin dat niet serieus genomen dient te worden. Het komt bij mij denigrerend over als wordt vastgelegd dat men zich 'met winti bezighoudt', van christenen zou worden gezegd dat zij gelovige christenen zijn. Er bestaan geen 'winti geesten' die zomaar bezit van mensen nemen, dat zijn hardnekkige fabels die worden opgetekend, een eigen leven gaan leiden en de beeldvorming negatief beinvloeden. Maar, we kunnen er gelukkig nog om lachen, tolerant als we zijn. Als Surinaamse jongeren door sociaal-economische - en psychosociale factoren geen gelijkwaardige plaats op de arbeidsmarkt kunnen innemen zal een (her)orientatie op de Winti alleen niet tot een betere waardering leiden. Wel herscholing, bijscholing (zelf)discipline en vastberadenheid. 'Winti geesten' zijn niet met de Afro Surinamers naar Nederland 'meegelift' via KLM of Surinam Airways. Winti zijn onstoffelijke spirituele entiteiten die niet belemmerd worden door tijd en ruimte. Winti hoeft als religie ook niet erkend te worden, er bestaat vrijheid van godsdienst in Nederland. Winti therapie moet wel als volwaardige methode van geestelijke verzorging worden ontwikkeld naast de methoden die gebaseerd zijn op christendom, islam en boeddhisme. Maar eerst moet 'geestelijk verzorging' zelf door de ziekteverzekering als zodanig worden erkend, zover is het helaas nog niet. En ja, Winti religie is ingewikkeld, niet anders dan andere religies. Door de nadruk te leggen op het therapeutische deel raakt het zuiver theologische deel van Winti onderbelicht. God of Kediama, komt niet eenmaal voor in het artikel en dat is waar het in Winti uiteindelijk om draait. De aanbidding van God via de voorouders en de verschillende winti.
*

Nally

Re: Winti vroeger
« Reactie #3 Gepost op: 06 november 2018, 21:34 »
Het is een oud artikel maar tekent ook de actuele beeldvorming van Winti. Enige correctie is daarom vereist. Winti religie is niet inferieur ten opzichte van welke andere religie dan ook. Er bestaan geen 'voodoo-achtige toestanden' in de Winti religie. Voodoo is een Afro-Amerikaanse religie van de de Afrikaanse afstammelingen op Haiti. Winti is ook geen nood-godsdienst die je even uit de kast trekt als het je zo gelegen komt. Indien je een examen moet afleggen zal een kruidenbad, hoe 'hebi' die ook is, je niet helpen om te slagen voor dat examen indien je daarvoor helemaal niet hebt gestudeerd. Dat is niet alleen bijgeloof, maar ook volslagen onzin dat niet serieus genomen dient te worden. Het komt bij mij denigrerend over als wordt vastgelegd dat men zich 'met winti bezighoudt', van christenen zou worden gezegd dat zij gelovige christenen zijn. Er bestaan geen 'winti geesten' die zomaar bezit van mensen nemen, dat zijn hardnekkige fabels die worden opgetekend, een eigen leven gaan leiden en de beeldvorming negatief beinvloeden. Maar, we kunnen er gelukkig nog om lachen, tolerant als we zijn. Als Surinaamse jongeren door sociaal-economische - en psychosociale factoren geen gelijkwaardige plaats op de arbeidsmarkt kunnen innemen zal een (her)orientatie op de Winti alleen niet tot een betere waardering leiden. Wel herscholing, bijscholing (zelf)discipline en vastberadenheid. 'Winti geesten' zijn niet met de Afro Surinamers naar Nederland 'meegelift' via KLM of Surinam Airways. Winti zijn onstoffelijke spirituele entiteiten die niet belemmerd worden door tijd en ruimte. Winti hoeft als religie ook niet erkend te worden, er bestaat vrijheid van godsdienst in Nederland. Winti therapie moet wel als volwaardige methode van geestelijke verzorging worden ontwikkeld naast de methoden die gebaseerd zijn op christendom, islam en boeddhisme. Maar eerst moet 'geestelijk verzorging' zelf door de ziekteverzekering als zodanig worden erkend, zover is het helaas nog niet. En ja, Winti religie is ingewikkeld, niet anders dan andere religies. Door de nadruk te leggen op het therapeutische deel raakt het zuiver theologische deel van Winti onderbelicht. God of Kediama, komt niet eenmaal voor in het artikel en dat is waar het in Winti uiteindelijk om draait. De aanbidding van God via de voorouders en de verschillende winti.
Prachtig  en daarom is het belangrijk dat er geschriften komen voor het nageslacht. 30 jaren later  vraag ik me af.. wat is het verschil tussen mij en me kinderen? straattaal .game. app. nu weten ze minder denk ik dan wat ik wist op die leeftijd. ligt het aan mij?. komt door de telefoon dat heel de dag in de handen zitten. ik ben benieuwd als men met hun kinderen zit en over winti praat
het was taboe, en nu? gelukkig zijn er nu mensen die een voorbeeld zijn voor anderen waar we wat van leren.
*

Mijango

Re: Winti vroeger
« Reactie #4 Gepost op: 12 november 2018, 11:59 »
Prachtig  en daarom is het belangrijk dat er geschriften komen voor het nageslacht. 30 jaren later  vraag ik me af.. wat is het verschil tussen mij en me kinderen? straattaal .game. app. nu weten ze minder denk ik dan wat ik wist op die leeftijd. ligt het aan mij?. komt door de telefoon dat heel de dag in de handen zitten. ik ben benieuwd als men met hun kinderen zit en over winti praat
het was taboe, en nu? gelukkig zijn er nu mensen die een voorbeeld zijn voor anderen waar we wat van leren.
IDD  ik wist al niet veel, en nu met de telefoons en al die straattaal. die kinderen van nu weten niets over winti. eerlijk gezegd leer ik me kinderen niets. vraag de surinaamse kinderen op straat als ze surinaams kunnen spreken of wat ze weten over winti? vaak is het weinig tot niets.
vraag een hindoestaan, Javaan of weet ik het over hun cultuur dan vegen ze je oren met wat ze weten.
de ouders moeten over hun cultuur vertellen. over 29 jaar weet de helft van de kinderen niet wat winti is.

vroeger zei men, het bestaat maar zoek het niet op. en nu wat zeggen we onze kinderen?
winti, o, het zal wel, of meisje ga een boek lezen. geen winti boek, een "normaal"boek.
Advertentie
Advertentie

*

Ludia

Re: Winti vroeger
« Reactie #5 Gepost op: 12 november 2018, 12:03 »
IDD  ik wist al niet veel, en nu met de telefoons en al die straattaal. die kinderen van nu weten niets over winti. eerlijk gezegd leer ik me kinderen niets. vraag de surinaamse kinderen op straat als ze surinaams kunnen spreken of wat ze weten over winti? vaak is het weinig tot niets.
vraag een hindoestaan, Javaan of weet ik het over hun cultuur dan vegen ze je oren met wat ze weten.
de ouders moeten over hun cultuur vertellen. over 29 jaar weet de helft van de kinderen niet wat winti is.

vroeger zei men, het bestaat maar zoek het niet op. en nu wat zeggen we onze kinderen?
winti, o, het zal wel, of meisje ga een boek lezen. geen winti boek, een "normaal"boek.

Ik ben het niet met je eens.
De kinderen van nu weten veel hoor. Maak geen grappen hoor.Ze doen alsof, maar ze weten veel. ze dromen en stellen vragen. vroeger werd ze gezegd hou je mond. nu gaan ze zelf op internet zoeken.
Mijn kinderen stellen mijn vader veel vragen. Opa maar wat is dit en wat is dat. me vader heeft zo een kamp ding met winti spullen in zijn kamer waar hij bid. dus mijn kinderen stellen wel de juiste vragen aan hun Opa.

Gerelateerde onderwerpen

xx
winti Suriname vroeger en nu

Gestart door Srekaboi

0 reactie(s)
73 x bekeken
Laatste bericht
10 november 2018, 18:01
door Srekaboi
xx
Winti prey van vroeger en nu

Gestart door Luangu Masra

17 reactie(s)
7686 x bekeken
Laatste bericht
16 augustus 2012, 10:47
door Loverboy
xx
Hoe kijk je nu tegen winti aan. vroeger en nu

Gestart door aboika

13 reactie(s)
2872 x bekeken
Laatste bericht
02 november 2010, 18:01
door aboika
xx
vroeger en nu

Gestart door Mahindernat

1 reactie(s)
77 x bekeken
Laatste bericht
02 december 2018, 16:39
door fadang
xx
Suriname vroeger

Gestart door Tanta

1 reactie(s)
822 x bekeken
Laatste bericht
16 november 2015, 06:56
door Tanta