| The Birth of a Nation polderstijl
In 1915 bracht W.D. Griffin een film uit die veel opzien baarde in Amerika. The Birth of a Nation werd door zoveel als 25 miljoen mensen gezien in duizenden bioscopen, waarmee het decennia lang--tot 1937--de meeste winstgevende film uit de historie was. Zo was het ook een film waarin vernieuwende camera technieken als deep focus, jump-cut en close- up werden toegepast en had het volgens figuren die er kijk op zouden hebben een opvallend sterke verhaallijn. Bovenal gaat deze film te boek als de eerste Hollywood blockbuster.
Echter, ondanks de commerciële en artistieke verworvenheden van deze film heeft het om hele andere redenen de geschiedenisboekjes gehaald. Een hint die we kunnen geven waarom The Birth of a Nation zoveel impact heeft gehad is het gegeven dat het een verfilming is van het boek The Clansmen dat op naam staat van ene Thomas Dixon...Nou, waarom wordt deze oeroude film nog immer herinnerd? Omdat dit stuk propaganda zoveel als de heroprichting van de beruchte KKK teweeg bracht!
De 'walgelijke' gevolgen van de afchaffing van de slavernij na de Amerikaanse burgeroorlog worden gewezen; totaal losgeslagen Zwarten die niet met hun handen van witte vrouwen af kunnen blijven. Zo zakten de kaken van miljoenen witte Amerikanen uit verbijstering naar de grond toen de schurkachtige voormalige slaaf Gus verlekkerd achter een witte vrouw aanjaagde in het bos, wat uiteindelijk haar dood tot gevolg had. Maar, de film biedt een oplossing voor losgeslagen Zwarten: de Ku Klux Klan. Deze groepering lyncht Gus, gaat de strijd aan met het nieuwe gezag waarin Zwarten een flinke vinger in de pap hebben, en weet uiteindelijk de beschaving te redden door de Zwarten te ontwapenen en hen het stemrecht weer af te pakken.
De racistische president Widrow Wilson was een studiegenoot van Thomas Dixon. Middels die connectie kon geregeld worden dat de film op het Witte Huis speciaal voor de president, de leden van zijn kabinet, en hun families vertoond werd. Na betreffende kino aanschouwd te hebben was het commentaar van Wilson: “Het is net alsof er met bliksem geschiedenis wordt geschreven. En het enige wat ik jammer vind is dat het allemaal zo angstaanjagend waar is.” Elders zou Wilson ook nog voor de Klan een lans breken door te verkondigen dat de Klan als zijnde een wetteloze reactie op een wetteloze periode slechts “trachtten met intimidatie te bereiken wat ze met het stembiljet ontzegd werd, of zelfs met iedere andere publieke actie.”
Tja, hoe diep moest het racisme in die samenleving wel niet geworteld zijn geweest als zelfs de president himself sympathiseerde met wellicht de meeste (openlijk) racistische orga ooit. In ieder geval, het belangrijkste speerpunt van 'het beleid' van de Klan, bescherming van de puriteins pure witte vrouw tegen de (sexueel) compleet losgeslagen Zwarte man werd indertijd evident zeer succesvol door W.D. Griffin gepopulariseerd. Los van wat je verder van die boodschap vindt. Want de waarheid is is dat The Birth of a Nation barst van de historische onjuistheden en dat de Klan de Zwarte bevolking op oneigenlijke gronden verschrikkelijk terroriseerde.
Nederland dan. Daar gebeurt altijd alles later. Soms is dat maar beter ook. Bijna Honderd jaar na de ongekende cinematische triomfen van W.D. Griffin heeft Nederland nu ook een persoon die met de camera gewapend 'het probleem' van de op sexueel gebied volkomen losgeslagen Zwarte man die zich vergrijpt aan de witte vrouw aan de kaak stelt. Het moest vroeg of laat een keer gebeuren zou je kunnen denken, doch verrassend genoeg bleek de Nederlandse W.D. Griffin geen witte man te zijn met zwart bomberjack en kaal geschoren hoofd die zijn sporen reeds verdiend heeft in het extreem-rechtse circuit, neen, het was een representatieve, geletterdheid uitstralende Zwarte vrouw!
Onder het mom van “ik wilt een probleem aankaarten zodat het opgelost kan worden” maakte W.D. Griffin ook zijn beruchte film honderd jaar geleden. Deze meneer kaartte zoals we hierboven reeds zagen eveneens 'het probleem' van de (sexueel) compleet losgeslagen Zwarte man aan die zijn handen niet af zou kunnen houden van de witte vrouw. Uiteindelijk kwam er iets wat door hardcore racisten gezien werd als een oplossing...
Gelukkig schermde de in het hedendaagse Nederland residerende en opererende documentaire maakster niet met 'oplossingen' zoals dat een eeuw geleden wel werd gedaan. Maar wat wel weder glashelder is geworden is dat deze dame ter vergroting van haar naam, faam en marktkraam bereid is rauw en puur de duivel met een tongzoen te verblijden. Sensatie en consternatie. De vermeende premisses achter de segregatie in het Zuiden van de VS en apartheid te Zuid-Afrika zijn weer heerlijk breed uitgemeten. Dit alles zogezegd met als nobel doel 'het probleem' aan te wakkeren, ehh ik bedoel op de kaart te zetten.
|